Bogate dzieje od średniowiecza po współczesność
Collegium Maius to najstarszy budynek Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, którego historia sięga początków XV wieku. Choć sam Uniwersytet (jako Akademia Krakowska) został założony w 1364 roku przez króla Kazimierza Wielkiego, po jego śmierci uczelnia podupadła. Do odnowienia doszło w roku 1400 dzięki staraniom królowej Jadwigi Andegaweńskiej i Władysława Jagiełły – Jadwiga przekazała swoje kosztowności na rzecz uczelni, a Jagiełło wykupił dla Akademii kamienicę na rogu ulic św. Anny i Jagiellońskiej. W kolejnych dekadach XV wieku uczelnia skupowała sąsiednie domy i łączyła je w większy kompleks – tak powstało Collegium Maius z wewnętrznym dziedzińcem otoczonym krużgankami.

W XV i XVI stuleciu Collegium Maius dynamicznie się rozwijało. Po pożarach w 1462 i 1492 r. budynki szybko odbudowano, a odkrycie ukrytego skarbu w murach dało fundusze na budowę reprezentacyjnych schodów oraz arkadowych krużganków (ukończonych w 1493 r.). Collegium Maius mieściło początkowo wydziały teologiczny i sztuk wyzwolonych, później dołączył wydział medycyny. Było nie tylko miejscem wykładów, lecz także domem dla profesorów i studentów – ci ostatni przybywali tu z całej Europy, a Akademia Krakowska słynęła wówczas m.in. z nauk prawa, matematyki i astronomii. W XVI wieku do Collegium Maius dobudowano osobny budynek biblioteki, tworząc nowoczesną jak na owe czasy Librarię (czytelnię) – jedną z najświetniejszych w Europie początków renesansu.
W kolejnych stuleciach znaczenie gmachu nie malało, choć zmieniały się jego funkcje. Pod koniec XVIII wieku reformy Hugona Kołłątaja zlikwidowały kolegialne życie profesorów w Collegium Maius – większość sal dydaktycznych przeniesiono gdzie indziej, pozostawiając tu głównie bibliotekę i archiwum. W okresie zaborów całość Collegium Maius zaadaptowano na siedzibę Biblioteki Jagiellońskiej, a w latach 1840–1870 przeprowadzono przebudowę w stylu neogotyckim według planów Karola Kremera. Na szczęście w XX wieku budynek odzyskał swój dawny charakter – w latach powojennych profesor Karol Estreicher junior doprowadził do usunięcia neogotyckich naleciałości i przywrócenia zabytkowi pierwotnego, późnogotycko-renesansowego wyglądu. 6 maja 1964 r. w odrestaurowanym Collegium Maius uroczyście otwarto Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego, dzięki czemu to historyczne miejsce tętni życiem także w naszych czasach.
Architektura: gotycki dziedziniec i krużganki
Dziedziniec Collegium Maius otaczają gotyckie krużganki wsparte na kamiennych kolumnach, a na pierwsze piętro wiodą malownicze schody – tzw. schody profesorskie, dodane w XV wieku. Collegium Maius jest wspaniałym przykładem późnogotyckiej architektury akademickiej. Budynek powstał z połączenia kilku średniowiecznych kamienic, tworząc kompleks na planie zbliżonym do czworoboku, z wewnętrznym dziedzińcem otoczonym arkadowymi krużgankami. Parter gmachu zdobi gotycki portal wejściowy od strony ulicy Jagiellońskiej, zwieńczony ostrołukiem i misterną kamieniarką – tędy wchodzi się na dziedziniec wyłożony brukiem z kamieni, pośrodku którego znajduje się zabytkowa studnia (jej obecna kamienna obudowa pochodzi z 1517 r.).

Arkadowy dziedziniec z krużgankami to serce Collegium Maius. Wsparty na profilowanych kamiennych kolumnach ganek otacza wszystkie skrzydła budowli. Krużganki nakryte są tzw. sklepieniem kryształowym – rodzajem dekoracyjnego sklepienia późnogotyckiego, które nadaje podcieniom lekkości i elegancji. Na pierwszy poziom krużganków prowadzą dwie symetryczne klatki schodowe zwane schodami profesorskimi, dodane pod koniec XV wieku dla wygody wykładowców. Uwagę zwraca także piękny wykusz (erker) wystający z fasady od strony dziedzińca – to pozostałość dawnej Izby Wspólnej (Stuby Communis), dostawiona ok. 1439 roku prawdopodobnie na wzór podobnego wykusza w praskim Carolinum. Całość zabudowań Collegium Maius – ceglane mury, ostrołukowe okna, sterczynowe szczyty dachów – emanuje surowym urokiem stylu gotyckiego. Jednocześnie w harmonijnej kompozycji dziedzińca widać wpływy renesansowe i zagraniczne inspiracje: budynek bywa porównywany do uniwersyteckich kolegiów w Pradze (Karolinum) czy nawet Sorbonie w Paryżu.
Wnętrza i dzieła sztuki: od Librarii po astronomiczny zegar
W zabytkowych wnętrzach Collegium Maius kryje się bogactwo historycznych sal, mebli i dzieł sztuki. Parter budynku zajmowały niegdyś tzw. lektoria – długie, nisko sklepione sale wykładowe nazwane imionami starożytnych uczonych (m.in. Sokratesa, Galena, Pitagorasa). Do dziś przetrwały ich nazwy oraz układ wejść bezpośrednio z dziedzińca – tak aby studenci wchodzący i wychodzący nie przeszkadzali sobie nawzajem podczas zajęć. Na piętrze ulokowano reprezentacyjne i najcenniejsze pomieszczenia. Już w XV wieku funkcjonowała tam Stuba Communis – Izba Wspólna profesorów, służąca za jadalnię i miejsce zebrań. Do dziś zachował się w niej drewniany strop oraz gotycki wykusz z oknem, a także system średniowiecznego ogrzewania w ścianach, który zapewniał ciepło biesiadującym uczonym. Obok znajdowała się niewielka kuchnia (dodana ok. 1508 r.) oraz pomieszczenie skarbca i archiwum. Równie imponująca jest Libraria, czyli biblioteka Collegium Maius – dobudowana w 1519 roku, posiadała wysokie, ostrołukowe okna (później zakratowane dla bezpieczeństwa) i pełniła funkcję nowoczesnej czytelni uniwersyteckiej. Biblioteka ta uchodziła wczesnym renesansie za jedną z najokazalszych w Europie.

Centralne miejsce na pierwszym piętrze zajmuje Aula Jagiellońska (dawniej Lectorium Superius lub Aula Wielka) – przestronna sala ze sklepionym stropem, mieszcząca niegdyś wykłady teologów i uroczystości uniwersyteckie. Aula została powiększona na początku XVI w. i wyposażona w okazałą katedrę mówcy, ławy dla słuchaczy oraz świeczniki, co umożliwiało prowadzenie obrad po zmroku. Do Auli wiodą monumentalne schody rektorskie, którymi profesorowie i dostojnicy mogli wprost z dziedzińca udać się na piętro. W Collegium Maius znajduje się także maleńka kaplica św. Jana Kantego, patrona uczonych, gdzie przechowywane są relikwie tego XV-wiecznego profesora Akademii Krakowskiej.

Wiele oryginalnych sprzętów i detali przetrwało wieki w tych wnętrzach lub zostało z pietyzmem zrekonstruowanych. Na dziedzińcu podziwiać można zdobioną kamienną studnię z daszkiem, a nad bramą wejściową od ulicy – gotycki portal znany jako Porta Aurea, czyli Złota Brama do Librarii. Ocalały również ślady dawnych mieszkań profesorskich: do dziś w krużgankach widoczne są drzwi prowadzące do niegdysiejszych kwater wykładowców teologii (które istniały tu do końca XVIII w.). Collegium Maius jako całość jest zatem nie tylko budowlą, ale też dziełem sztuki – zabytkiem, w którym architektura łączy się z wystrojem wnętrz, tworząc autentyczną atmosferę średniowiecznego kolegium.
Na szczególną uwagę zasługuje grający zegar astronomiczny z ruchomymi figurkami na dziedzińcu. Choć wygląda na starodawny, jest to w istocie współczesna konstrukcja uruchomiona w 2000 roku – już czwarty z kolei zegar w historii Collegium Maius. Codziennie o godzinach 9:00, 11:00, 13:00, 15:00 i 17:00 komputerowy mechanizm wygrywa melodię (fragment dworskiej tabulatury z XVI w. oraz akademicki hymn Gaudeamus Igitur), a w okienkach nad dziedzińcem pojawia się barwny pochód figur historycznych. Maszerują kolejno postacie związane z Uniwersytetem: akademicki pedel z buławą, królowa Jadwiga i król Władysław Jagiełło, św. Jan z Kęt, reformator Hugo Kołłątaj oraz średniowieczny rektor Stanisław ze Skalbmierza. Ten urokliwy spektakl przyciąga tłumy zwiedzających i przypomina o bogatej historii miejsca w atrakcyjnej, „muzycznej” formie.
Znaczenie kulturowe i edukacyjne
Collegium Maius to nie tylko zabytek architektury, ale przede wszystkim symbol polskiej tradycji akademickiej. Jako najstarszy zachowany budynek uniwersytecki w Polsce (i jeden z najstarszych w tej części Europy) stanowi materialne świadectwo ciągłości rozwoju nauki i szkolnictwa wyższego. Mury Collegium Maius pamiętają czasy, gdy Kraków był intelektualną stolicą tej części kontynentu – to tutaj w XV–XVI wieku ściągali studenci i uczeni z wielu krajów, współtworząc renesansową Republikę Uczonych. Uniwersytet Jagielloński wykształcił wtedy wybitnych absolwentów, z których najbardziej znanym jest Mikołaj Kopernik. Ten przyszły twórca teorii heliocentrycznej studiował w Akademii Krakowskiej w latach 1491–1495, prawdopodobnie ucząc się w salach Collegium Maius pod okiem najlepszych astronomów i matematyków tamtych czasów. Wydarzenia te podkreślają ogromny wkład krakowskiej uczelni w rozwój nauki – to tu kształtowały się umysły, które zmieniły rozumienie świata.

W kolejnych wiekach Collegium Maius nadal odgrywało ważną rolę w życiu kulturalnym i edukacyjnym Polski. W XIX stuleciu, po okresie zaborów, Uniwersytet Jagielloński (nazwany tak oficjalnie od 1817 r. na cześć Jagiellonów) stał się ostoją polskości – do Krakowa przybywali młodzi ludzie ze wszystkich rozbiorowych prowincji, by móc studiować w ojczystym języku. Collegium Maius wtedy mieściło bibliotekę i służyło społeczności akademickiej, a jego obecność przypominała o chwalebnej przeszłości. W okresie PRL uczelnia również utrzymała swój wysoki poziom i prestiż, a jej absolwentami zostali m.in. późniejszy Noblista literacki Wisława Szymborska, pisarz Ivo Andrić czy Karol Wojtyła (późniejszy papież Jan Paweł II). Dziś Collegium Maius jest żywym pomnikiem tej historii – jako muzeum i miejsce wydarzeń kulturalnych uczy kolejne pokolenia o bogactwie polskiego dziedzictwa naukowego.
Nie sposób przecenić wartości kulturowej Collegium Maius. Jest ono świadectwem przemian stylów architektonicznych (od gotyku, przez akcenty renesansowe, po XIX-wieczną neogotycką ingerencję i powojenną restaurację). Jako muzeum gromadzi i eksponuje materialne pamiątki po wielu epokach – średniowieczne rękopisy, instrumenty naukowe, portrety profesorów, insygnia rektorskie – stanowiąc skarbnicę wiedzy o historii edukacji i kultury intelektualnej w Polsce. Dla świata Collegium Maius jest natomiast symbolem długiej tradycji akademickiej Europy Środkowej. Wraz z uniwersytetami Pragi, Bolonii czy Padwy pokazuje, że już w średniowieczu istniały tu prężne ośrodki nauki. Obecnie budynek ten, wpisany do rejestru zabytków, odwiedzają goście z całego globu – uczeni, turyści, miłośnicy historii – czerpiąc inspirację z miejsca, gdzie od ponad 600 lat rozbrzmiewa Plus ratio quam vis (Rozum przed siłą) – motto krakowskiej Alma Mater.

Legendy, ciekawostki i podania
Tak wiekowy gmach, jak Collegium Maius, obrośnięty jest licznymi opowieściami i anegdotami. Jedna z legend głosi, że w podziemiach Collegium ukryte są bezcenne skarby ze Świątyni Jerozolimskiej, rzekomo przywiezione do Krakowa w średniowieczu przez miejscowych Żydów. Fragmenty dawnej synagogi miały zostać wmurowane w fundamenty budynku, a przechowywane artefakty miały dawać temu miejscu „tajemną moc” – opowieść ta pełna jest ezoterycznych wątków i pozostaje miejską legendą, pobudzającą wyobraźnię odkrywców tajemnic. Bardziej historycznie udokumentowana jest natomiast historia o czarach i alchemii uprawianych ponoć w murach Collegium. Według uniwersyteckich annałów, pod koniec XVI wieku odnotowano przypadki praktyk magicznych na Akademii. Plotka wiąże się z wizytami słynnych adeptów okultyzmu: w Krakowie przebywał w 1584 r. angielski alchemik John Dee, a także pojawić się miał legendarny doktor Faust oraz jego polski odpowiednik, czarnoksiężnik mistrz Twardowski. Choć brzmi to nieprawdopodobnie, krakowskie podania opowiadają, że ci uczeni-magicy zgłębiali tajniki wiedzy tajemnej właśnie w Collegium Maius, korzystając z tolerancyjnej atmosfery dawnej Akademii.

Collegium Maius ma też swoją opowieść o pierwszej studentce. W średniowieczu kobiety nie mogły studiować na uniwersytecie, jednak legenda o Nawojce mówi, że około XV wieku pewna odważna dziewczyna przebrana za chłopca została studentem Akademii Krakowskiej. Przez długi czas udawało jej się pobierać nauki wśród nieświadomych niczego kolegów, nim prawda wyszła na jaw. Choć brak dowodów na historyczność Nawojki, opowieść ta od pokoleń rozpala wyobraźnię i symbolicznie przypomina o dążeniu kobiet do wiedzy.
Wiele ciekawostek wiąże się z samym życiem codziennym dawnych żaków i profesorów w Collegium Maius. Na przykład na parterze istniał karcer uniwersytecki – surowe więzienie o długości 11 metrów, w którym zamykano niesfornych studentów za rozmaite wybryki. Na masywnych drzwiach tej ciemnicy pobrzmiewał szczęk zamka, a wnętrze oświetlał tylko nikły blask świec; co bardziej kreatywni więźniowie ryli na ścianach satyryczne napisy (niestety nie zachowały się) dla zabicia nudy. Z kolei w kronikach zanotowano humorystyczny epizod z 1580 r., gdy uczelnia wykupiła pobliski… browar. Karczma warzelnicza granicząca z Collegium zatruwała życie żakom hałasem i nieczystościami, a na domiar złego jej właściciel chciał nadbudować piętro, które zasłoniłoby światło w uniwersyteckich salach. Rektorzy postanowili więc pozbyć się kłopotu u źródła i odkupili kłopotliwy przybytek, przekształcając go w spokojniejsze sąsiedztwo. Takie barwne historie pokazują, że Collegium Maius było miejscem nie tylko poważnej nauki, ale i sceną różnorodnych zdarzeń z życia dawnej akademickiej społeczności.
Skarby i atrakcje dostępne dla zwiedzających
Dziś Collegium Maius pełni rolę Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego, udostępniając zwiedzającym swoje zabytkowe wnętrza i bezcenne zbiory. Goście mogą zajrzeć na malowniczy dziedziniec (otwarty codziennie w godz. 9:00–17:00, wstęp wolny) i poczuć atmosferę średniowiecznego kolegium. O pełnych godzinach można tam podziwiać opisany wyżej pokaz grającego zegara z paradą figurek – niezwykłą atrakcję turystyczną, unikalną dla Krakowa. Głównym punktem programu jest jednak zwiedzanie wnętrz muzealnych (indywidualnie lub z przewodnikiem). W zabytkowych salach zachowano autentyczne wyposażenie oraz zaaranżowano ekspozycje tematyczne, dzięki czemu spacer po Collegium Maius staje się podróżą w czasie.
W ramach muzeum zobaczyć można m.in.:
- Librarię – dawną bibliotekę z pięknym sklepieniem i galerią starych książek oraz globusów. Prowadzi do niej słynna Porta Aurea (Złota Brama), czyli gotyckie drzwi ozdobione bogatą dekoracją kamienną. W środku zgromadzono starodruki i rękopisy, a także antyczne meble biblioteczne.
- Stubę Communis – salę jadalną profesorów z oryginalnym dębowym stropem i długimi stołami. Ustawione są tam ławy, przy których profesorowie spożywali posiłki, oraz pulpit lektora, z którego odczytywano teksty podczas wspólnych obiadów. Wykusz Stuby zdobi z zewnątrz fasadę dziedzińca.
- Aulę Jagiellońską – reprezentacyjną salę ze zbiorami dawnego malarstwa portretowego. Ozdobą Auli są portrety królów i profesorów, a także oryginalne insygnia rektorskie (berła, łańcuchy) używane do dziś w czasie uniwersyteckich ceremonii.
- Pokoje profesorskie – kameralne pomieszczenia mieszkalne dawnych uczonych, zachowane z historycznym wystrojem. Prezentują one, w jakich warunkach żyli i pracowali profesorowie – zobaczymy tam zabytkowe ławy, skrzynie, kominki i przyrządy codziennego użytku z minionych epok.
- Skarbiec – miejsce przechowywania najcenniejszych pamiątek Uniwersytetu. W skarbcu prezentowane są oryginalne dokumenty, stare pieczęcie, a także klejnoty i precjoza ofiarowane uczelni na przestrzeni wieków.
- Skarbiec Kopernika – specjalna sala poświęcona astronomicznym tradycjom Akademii Krakowskiej. Obejrzeć tam można unikatowy zbiór przyrządów astronomicznych z końca XV wieku, które podarował uczelni Marcin Bylica z Olkusza (nadworny astrolog króla Węgier). Wśród nich są arabskie astrolabium z Kordoby z 1054 r. oraz zestaw trzech instrumentów wykonanych ok. 1480–1487: astrolabium, torquetum i globus nieba. Co ciekawe, te właśnie instrumenty przybyły do Krakowa w 1493 roku – akurat w czasie, gdy młody Mikołaj Kopernik studiował na tej uczelni, zatem istnieje duże prawdopodobieństwo, że sam przyszły astronom oglądał te przyrządy i uczył się na nich.
- Sala Zegarowa – prezentująca zabytkowe mechanizmy zegarowe i przyrządy pomiaru czasu. Jest tam m.in. dawny zegar uniwersytecki oraz różne zegary słoneczne (np. norymberski zegar słoneczny z 1584 r., pamiątka po astronomie Janie Brożku).
- Sale z globusami – dział kartograficzny muzeum, którego najcenniejszym eksponatem jest słynny Globus Jagielloński. To niewielki, pozłacany globus z około 1510 roku – pierwszy znany globus, na którym zaznaczono dopiero co odkrytą Amerykę. Jego miedziana kula, pełniąca zarazem funkcję mechanizmu zegarowego, została misternie wygrawerowana mapą świata, na której widnieje nazwa America (w formie łacińskiej sentencji America noviter reperta, czyli „Ameryka nowo odkryta”). Globus ten należał do zbiorów Akademii Krakowskiej co najmniej od XVII wieku – ofiarował go uczelni profesor Jan Brożek – i uchodzi dziś za jeden z najstarszych zachowanych globusów z zaznaczeniem Nowego Świata. Obok niego oglądać można wiele innych dawnych globusów ziemi i nieba, używanych niegdyś do celów naukowych.
- Galeria instrumentów naukowych – rozproszona po różnych salach wystawa dawnych przyrządów laboratoryjnych. Na trasie zwiedzania zobaczymy m.in. historyczne mikroskopy, lunety (teleskopy zwane dawniej „lunetami”), pomoce do doświadczeń fizycznych oraz wyposażenie dawnych pracowni chemicznych. Są tu także pamiątki po pionierach nauki na UJ – np. aparatura używana przez Karola Olszewskiego i Zygmunta Wróblewskiego do skroplenia tlenu w 1883 r. (w Sali Fizyki) czy stare mapy i atlasy geograficzne w Sali Kartografii.
- Galeria pamiątek i darów – Collegium Maius pełni rolę swoistego panteonu sław Uniwersytetu, gromadząc także nowsze pamiątki przekazane przez wybitnych absolwentów. Wśród eksponatów znajduje się m.in. statuetka Oscara podarowana przez reżysera Andrzeja Wajdę, medal Nagrody Nobla ofiarowany przez poetkę Wisławę Szymborską, a nawet złoty medal olimpijski mistrza chodu sportowego Roberta Korzeniowskiego. Te współczesne trofea są prezentowane obok wiekowych insygniów i artefaktów, symbolicznie łącząc historię ze współczesnością i pokazując ciągłość osiągnięć społeczności uniwersyteckiej.
Zwiedzanie muzeum odbywa się w zorganizowanych turach, co pozwala na wejście do najcenniejszych pomieszczeń z przewodnikiem. Oprócz ekspozycji stałej Collegium Maius oferuje również wystawy czasowe, często o tematyce związanej z dziejami nauki i kultury akademickiej. Dla gości przygotowano ponadto sklepik (Stoisko UJ) z pamiątkami i publikacjami oraz nastrojową kawiarnię „U Pęcherza” ulokowaną w jednej z piwnic (nazwaną tak od nazwiska fundatora kamienicy, Szczepana Pęcherza). Od niedawna udostępniono także urokliwy Ogród Profesorski – niewielki ogród na tyłach Collegium, który niegdyś służył kadrze akademickiej jako miejsce odpoczynku, a dziś jest otwarty dla odwiedzających w sezonie letnim. Wszystko to sprawia, że Collegium Maius jest atrakcją nie tylko dla miłośników historii, ale dla każdego turysty pragnącego poczuć ducha dawnego Krakowa.
Collegium Maius dziś – żywe muzeum i centrum inicjatyw
We współczesności Collegium Maius pełni podwójną rolę: jest zarazem zabytkiem-muzeum, jak i aktywną częścią Uniwersytetu Jagiellońskiego. W odnowionych gotyckich salach nadal odbywają się niektóre uroczystości akademickie najwyższej rangi. Na przykład w Auli Jagiellońskiej zbiera się Senat UJ na okoliczność wyborów rektora czy wręczania honorowych tytułów. Zabytkowe wnętrza, w których kiedyś toczyło się codzienne życie uczonych, dziś stanowią godną oprawę dla ważnych spotkań i konferencji naukowych – tradycja spotyka się tu z teraźniejszością w niezwykły sposób.
Jako Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego, Collegium Maius prowadzi bogatą działalność edukacyjną i kulturalną. Organizowane są lekcje muzealne dla młodzieży szkolnej, warsztaty tematyczne oraz wykłady popularyzatorskie, które przybliżają historię nauki szerszej publiczności. Dla rodzin z dziećmi przygotowano specjalny program „Maius dla dzieci”, w ramach którego najmłodsi mogą brać udział w grach i zabawach edukacyjnych na terenie muzeum. Co roku Collegium Maius uczestniczy w krakowskiej Nocy Muzeów, udostępniając nocnym markom swoje skarby w wyjątkowej atmosferze. Ponadto muzeum inicjuje konkursy (jak np. konkurs wiedzy Plus Ratio Quam Vis nawiązujący do uniwersyteckiej dewizy) oraz rozmaite wydarzenia artystyczne – koncerty, wernisaże i spotkania, podkreślające związek nauki ze sztuką.
Collegium Maius dba także o ciągłość badań nad własnymi zbiorami i historią. Przy muzeum działa zespół naukowców dokumentujących dzieje uniwersytetu oraz konserwatorów pieczołowicie odnawiających zabytkowe eksponaty. Publikowane jest czasopismo “Opuscula Musealia”, gdzie ukazują się artykuły z zakresu historii nauki, muzeologii i konserwacji zabytków – stanowi to platformę wymiany wiedzy z innymi ośrodkami akademickimi. W latach 2009–2012 przeprowadzono gruntowną rewitalizację muzeum, dostosowując je do współczesnych standardów – m.in. unowocześniono część ekspozycji (powstała multimedialna wystawa “Nauki dawne i niedawne” integrująca zabytkowe instrumenty z nowoczesnymi prezentacjami), a także poprawiono dostępność obiektu dla osób niepełnosprawnych (montaż wind, oznaczeń dla niewidomych itp.). Te działania pokazują, że instytucja nie spoczywa na laurach, lecz stale się rozwija.
W planach Collegium Maius pozostaje dalsze wzbogacanie kolekcji oraz poszerzanie oferty dla zwiedzających. Muzeum aktywnie pozyskuje nowe eksponaty związane z historią UJ – czy to poprzez dary od absolwentów, czy zakupy cennych obiektów na aukcjach. Rozważa się również wykorzystanie nowinek technologicznych (np. aplikacji mobilnych czy wirtualnych przewodników) aby uatrakcyjnić zwiedzanie i dotrzeć do młodszej publiczności. Dzięki połączeniu tradycji z nowoczesnością Collegium Maius nadal pełni swoją misję: chroni dziedzictwo polskiej nauki i udostępnia je światu, inspirując kolejne pokolenia. W sercu Krakowa, za gotyckim portalem i pod arkadami starego dziedzińca, żyje opowieść o minionych wiekach wiedzy – opowieść, która trwa i rozwija się także dziś.
Źródła:
- Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego Collegium Maius – oficjalna strona: informacje historyczne, architektoniczne i opis grającego zegara.
- Karnet Kraków (krakowculture.pl) – artykuł „Collegium Maius i Uniwersytet Jagielloński” (kompendium wiedzy o historii i zbiorach Collegium Maius).
- A. Chwalba, “Collegium Maius” – cyt. za serwisem Dzieje.pl (tekst z okazji 60-lecia Muzeum UJ).
- Medievalheritage.eu – opis “Kraków – Collegium Maius” (szczegółowa historia budowy, rozbudowy i funkcji budynku).
- Polska Organizacja Turystyczna (Polen.travel) – informacja turystyczna o Collegium Maius (najważniejsze fakty, m.in. o Koperniku i globusie).
- Wikipedia (pl) – hasła: “Globus Jagielloński” oraz “Collegium Maius” (uzupełnienie danych o zabytkach i kolekcji muzealnej).